 | Piotr Jankowski
Lekarz pulmonolog · 3 min czytania |
Dzisiejsze wydanie newslettera BezDymu będzie meeega praktyczne.
Moim palącym pacjentom często zalecam cytyzynę. Jest stosunkowo tania (opakowanie zawierające 100 tabletek kosztuje niewiele ponad 30 zł), ma niewiele przeciwwskazań, a jej skuteczność w leczeniu uzależnienia od nikotyny jest porównywalna z innymi stosowanymi lekami.
W dużym uproszczeniu: cytyzyna działa na receptory nikotynowe w mózgu, dzięki czemu zmniejsza głód nikotynowy i może łagodzić objawy odstawienne.
Problem?
Schemat przyjmowania leku jest dość skomplikowany.
Od moich pacjentów często słyszę:
| – Doktorze, przerwałam po tygodniu, wszystko mi się pomieszało, jak je przyjmować. |
| – Jednego dnia co 2 godziny, potem dłużej… Nie miałem do tego cierpliwości. |
| – Wybrałem wszystkie przez 25 dni, tak jak w ulotce, a 26. dnia zapaliłem. |
Z tych rozmów wyłaniają się dwa problemy:
| Pacjenci zapominali o kolejnej dawce. |
|
| Część osób wracała do palenia po zakończeniu 25-dniowej terapii. |
|
Zacząłem więc sprawdzać, czy w badaniach naukowych testowano prostsze i dłuższe schematy stosowania cytyzyny.
I znalazłem coś bardzo ciekawego.
W latach 2021–2025 opublikowano kilka badań¹⁻⁴, w których sprawdzano znacznie prostszy schemat:
| 2 tabletki 3 razy dziennie, czyli 3 × 3 mg cytyzyny na dobę. |
Co ważne, w badaniach ten schemat stosowano nawet przez 12 tygodni.
A działania niepożądane?
W 12-tygodniowym badaniu ORCA-3 ich częstość była podobna w grupie cytyzyny i placebo⁴:
| Działanie niepożądane | Placebo | Cytyzyna 3 mg 3 × dziennie |
| Bezsenność | 7,6% | 11,9% |
| Ból głowy | 6,1% | 8,5% |
| Nietypowe sny | 5,7% | 7,7% |
| Nudności | 7,3% | 6,9% |
Najczęstsze działania niepożądane zgłaszane przez uczestników w badaniu ORCA-3.
Czy taki schemat działa?
W badaniu ORCA-3 wśród osób przyjmujących cytyzynę przez 12 tygodni około 30% uczestników pozostawało bez papierosów, w porównaniu z około 9% w grupie placebo. Korzyść utrzymywała się również po zakończeniu leczenia.
Oczywiście - leki są jedynie wsparciem przy rzucaniu palenia, a nie cudownymi pigułkami. Ale dla części osób prostszy schemat może być po prostu łatwiejszy do zastosowania w codziennym życiu.
Potwierdzają to również wiadomości, które dostajemy od osób obserwujących BezDymu:
| Mam wrażenie, że metoda 3 razy dziennie po 2 tabletki jest super dla nałogowych palaczy takich jak ja. Lepiej znoszę obecny proces niż poprzednie. |
| I ja mam podobne odczucia. Ta metoda 3 × dziennie tak mi uprościła ten proces, że od 15.06 udaje mi się nie palić. |
Jest tylko jedno „ale”, o którym trzeba pamiętać.
Choć mamy badania kliniczne z zachęcającymi wynikami, schemat 3 × 3 mg przez 12 tygodni nie jest obecnie zapisany w Charakterystyce Produktu Leczniczego (ChPL) polskich preparatów cytyzyny. Dlaczego? Bo samo opublikowanie dobrych wyników badań nie zmienia automatycznie zarejestrowanego sposobu stosowania leku. Producent musiałby przeprowadzić odpowiednią procedurę regulacyjną i zaktualizować dokumentację produktu. A to oczywiście oznacza czas i pieniądze. 😉 |
Masz pytania odnośnie do leków na rzucenie palenia? Chciałbyś dopytać o schemat 3 × dziennie po 2 tabletki? Napisz do nas! |
Kolejna dawka przydatnej wiedzy już w następną sobotę równo o 9.00.
Dobrego bezdymnego tygodnia! |
Źródła 1. Nides M. i wsp. (2021). A multicenter, double-blind, randomized, placebo-controlled phase 2b trial of cytisinicline in adult smokers (The ORCA-1 Trial). Nicotine & Tobacco Research. 2. Rigotti N.A. i wsp. (2023). Cytisinicline for smoking cessation: A randomized clinical trial. JAMA. 3. Puljević C. i wsp. (2024). Systematic review and meta-analyses of cytisine to support tobacco cessation. Addiction. 4. Rigotti N.A. i wsp. (2025). Cytisinicline for smoking cessation: The ORCA phase 3 replication randomized clinical trial. JAMA Internal Medicine, 185(1), 23–31. |
O autorze | Piotr Jankowski, pulmonolog
Na co dzień pomagam pacjentom rzucić palenie. W BezDymu dzielę się praktyczną wiedzą opartą na badaniach naukowych. |
|
|